Luchtwegaandoeningen

Omschrijving
Door blootstelling aan stof en prikkelende dampen kunnen bestaande luchtwegaandoeningen verergeren. Ook kunnen beroepsluchtwegaandoeningen ontstaan door blootstelling aan specifieke stoffen of dampen (zoals asbestziekten en silicose).
Luchtwegaandoeningen die voorkomen zijn:

  • CARA: CARA (chronische aspecifieke respiratoire aandoeningen) is een verzamelnaam voor een aantal chronische longaandoeningen. Behalve CARA wordt ook wel de term COPD gebruikt (chronische bronchitis en longemfyseem). Kenmerkend voor CARA zijn chronisch recidiverende symptomen zoals hoesten, opgeven, kortademigheid en piepen;
  • beroepsastma: aanvalsgewijs optreden van bronchusobstructie na beroepsmatige blootstelling aan een specifieke prikkel. Vaak gepaard gaand met hoesten, opgeven van slijm en piepende ademhaling, neusklachten. De klachten treden op direct na blootstelling aan metaalstof/-dampen, -rook; het is een allergische reactie van de kleinere luchtwegen;
  • extrinsieke allergische alveolitis (inhalatiekoorts): allergische reactie van de longblaasjes. Griepachtige verschijnselen, zoals koorts en spierpijn die gepaard gaan met hoesten, kortademigheid, een verhoogde ademfrequentie, bilaterale crepitaties en gewichtsverlies;
  • pneumoconiose: chronische sluimerende en vaak progressieve aandoening die niet wordt gekenmerkt door specifieke verschijnselen. Huid en slijmvliezen hebben een bleek of cyanotisch aspect door de gestoorde stofwisseling. De aandoening wordt gekenmerkt door een stapeling van minerale stoffen in de longen (bijvoorbeeld asbestose en silicose);
  • tumoren: long/bronchuscarcinoom, mesothelioom, neuskanker. De eerste symptomen bij longkanker zijn meestal hoesten, bloed opgeven.


Oorzaak

  • CARA verergert door stof, nevel, gassen met luchtprikkelende eigenschappen;
  • beroepsastma ontstaat door diverse reactieve chemische agentia (bijvoorbeeld isocyanaten), organisch stof, houtstof (vuren, grenen, red cedar, eiken, beuken, balau, iroko), isocyanaten en geïmpregneerd hout (houtverduurzamingsmiddelen);
  • extrinsieke allergische alveolitis ontstaat door schimmelantigenen in organisch stof zoals houtstof van vuren, balau, iroko;
  • pneumoconiose: als gevolg van bloostelling aan anorganisch stof (bijvoorbeeld silicaat) of minerale vezels (bijvoorbeeld asbest). Silicose wordt veroorzaakt door langdurige blootstelling aan hoge concentraties van kwartshoudend stof;
  • tumoren: bronchus carcinoom kan ontstaan door inademing van kankerverwekkende verbindingen, zoals PAK's en asbest. Mesothelioom kan ontstaan door inademing van asbest en neuskanker door inademing van houtstof. Bepaalde stoffen op het werk zoals asbest, PAK's, kwartsstof, houtstof, chroom en dieseluitlaatgassen kunnen longkanker veroorzaken. Roken en kankerverwekkende stoffen samen vergroten de kans op kanker.


Diagnostiek

  • algemeen lichamelijk onderzoek (houding, thoraxvorm, longgrenzen);
  • allergologisch onderzoek;
  • typisch klachtenpatroon;
  • spirometrie;
  • piekstroommetingen;
  • nadere diagnostiek, zoals het bepalen van bloedgaswaarden, röntgenonderzoek, CT-scan; serologisch onderzoek).


Preventieve maatregelen
In het algemeen zijn de volgende maatregelen aan te bevelen om klachten te voorkomen:

  • waar mogelijk kiezen voor minder schadelijk materiaal of productieproces;
  • als dat niet mogelijk is: zorgen voor goede niet recirculerende afzuiging;
  • als bovenstaande maatregelen ontoereikend zijn: ademhalingsbescherming ter beschikking stellen (klasse P3 voor kankerverwekkende stoffen, anders P2) en gebruiken;
  • goed schoonhouden van de werkplek;
  • stoppen met roken.


Meer informatie

Zie ook

terug