A-blad Betonstaal verwerken

Betonstaal verwerken is zwaar werk. De belangrijkste knelpunten zijn de werkhouding, het handmatig tillen en de repeterende draaibeweging bij het binden. Bij de betonstaalverwerkers komen vooral rug-, been- en knieklachten voor.

Doelgroep
Werkgevers en werknemers, maar ook opdrachtgevers, ontwerpers, constructeurs, de wapeningscentrale, de buigstaatmakers en de fabrikanten en leveranciers van hulpmiddelen.

Probleembeschrijving
Verwerken van bewapeningsstaal is lichamelijk belastend werk. De gezondheidsgrenzen worden veelal ruimschoots overschreden. Hieruit zijn het hoge verzuim en de arbeidsongeschiktheid te verklaren. Er is ingrijpende verandering van het werk nodig, maar dan in de hele keten.

Afspraken
De afspraken die werkgevers en werknemers met elkaar hebben
gemaakt gaan over:

Tillen en dragen:
- tillen en dragen met twee handen maximaal 25 kg (twee personen mogen
  het dubbele tillen en dragen).
- onder voorwaarden mogen bij inpandige vloeren waar het dak al is aangebracht,
  wapeningsnetten tussen 50 en 100 kg door vier personen worden aangevoerd en
  verwerkt.

Knippen en buigen:
- handschaar: maximale staafdiameter 8-10 mm.
- gewicht elektrische, pneumatische of hydraulische betonschaar maximaal 6,5 kg,
  streef naar 3 kg.
- 8 mm handmatig knippen is alleen toegestaan met een schaarlengte van minimaal 750 mm.
- 10 mm handmatig knippen is alleen toegestaan bij het incidenteel aanpassen van wapening
  met een schaarlengte van minimaal 900 mm. Hierbij moet zo veel mogelijk het
  lichaamsgewicht worden ingezet.
- Knip nooit met de armen boven schouderhoogte. 

Buigen:
minimale lengte van een plooi- of buigijzer om één staaf wapeningstaal met
twee handen te buigen:
- diameter < 12 mm: 0,5 m.
- diameter 12-16 mm: 0,75 m.
- diameter >16 mm: uitsluitend machinaal buigen.
- handmatig buigen maximaal 1 uur per dag en bij voorkeur niet langer dan
  3 minuten achtereen.
- duw en trek nooit zijwaarts.

Binden:
- maximaal 4 uur per dag handmatig binden.
- bind niet verder van het lichaam dan de afstand van de onderarm.
- bind niet boven schouderhoogte; gebruik hulpmiddelen om hoger te staan.
- gebruik bij grotere oppervlakten mechanische hulpmiddelen.