Ademhalingsbescherming

Veel werknemers in de bouwnijverheid hebben last van stof. Ingeademd stof kan allerlei effecten op de gezondheid hebben. De effecten variëren van betrekkelijk onschuldig, zoals forse niesbuien, tot zeer ernstig, bijvoorbeeld blijvende ernstige kortademigheid. Naast stof heeft men in de bouw ook te maken met dampen en gassen die slecht zijn voor de gezondheid. Als op geen andere manier het inademen van stof en/of gas kan worden voorkomen, moeten werknemers bij schadelijke hoeveelheden stof of gas/damp ademhalingsbescherming dragen.

Welke soorten ademhalingsbescherming zijn er?
Er zijn verschillende soorten ademhalingsbescherming. Ademhalingsbescherming bestaat uit een filter en een masker. Er zijn filters die stof tegenhouden, filters die gas/damp tegenhouden, of beter gezegd absorberen en er zijn filters die allebei tegenhouden: combinatiefilters. Filters kunnen zijn aangebracht in diverse maskers.

Maskers
De keuze voor een masker is afhankelijk van het gewenste beschermingsniveau, maar ook van persoonlijke voorkeur. De volgende maskers zijn verkrijgbaar. De maskers die de meeste bescherming bieden, staan onderaan: 

- Wegwerpmaskers
- Halfgelaatsmaskers
- Volgelaatsmaskers
- Aangeblazen luchtkappen en helmen in combinatie met aangeblazen luchtkappen
- Aangeblazen half- of volgelaatsmaskers

Klik op een masker voor meer informatie.

Filters
Filters die stof tegenhouden worden aangeduid met de letter P gevolgd door een cijfer. Filters die beschermen tegen gassen en dampen worden aangeduid met de letter A gevolgd door een cijfer. Hoe hoger het cijfer, hoe beter het stof of het gas/damp wordt tegengehouden. Er zijn verschillende soorten filters voor specifieke gassen/dampen. In PISA (Productgroep Informatie Systeem Arbouw) staat welk filter geschikt is. Bij langdurig gebruik van gasfilters is er een grote kans op doorslag. Dit betekent dat het filter vol zit en geen extra gas meer kan opnemen. De gebruiker ademt dan het gas in dat door het filter dringt.

• P1-filters zijn niet geschikt voor de bouw.
• P2-filters houden een groot gedeelte van het stof (meestal meer dan 95%) tegen. Het filter moet dan wel in een goed masker zitten. Een wegwerpmasker met P2-filter lekt vaak zoveel langs de randen dat niet meer dan 80% van het stof wordt tegengehouden.
• P3-filters houden bijna al het stof tegen, meer dan 99,8%. P3-filters moeten altijd worden gebruikt in combinatie met een volgelaatsmasker of een aangeblazen volgelaatsmasker.
• A1-filters houden gassen tijdelijk vast.
• Bij A2-filters moet u bij 4 uur gebruik en concentraties vanaf circa 10 ppm (delen per miljoen) rekening houden met doorslag.
• Bij A3-filters moet u bij 4 uur gebruik en concentraties vanaf circa 100 ppm rekening houden met doorslag.

Grenswaarde
Om te kunnen bepalen welke soort ademhalingsbescherming nodig is, moet u de schadelijkheid van de stof, het gas of de damp weten en weten hoeveel ervan vrijkomt. Een maat voor schadelijkheid is de grenswaarde, de maximaal aanvaarde concentratie van een stof in de lucht op de werkplek. Een aantal grenswaarden is door de overheid vastgesteld, dit zijn de publieke, wettelijke grenswaarden. U vindt de wettelijke grenswaarden in de publicatie Grenswaarden gezondheidsschadelijke stoffen, een uitgave van Sdu Uitgevers (www.sdu.nl).